Me\u015fhur tarih\u00e7i, sosyolog, filozof, siyaset ve devlet adam\u0131 \u0130bn Haldun (1332-1406), \u0130slam ve hatta d\u00fcnya d\u00fc\u015f\u00fcnce tarihinin en \u00f6zg\u00fcn eserlerinden biri olan Mukaddime\u2019deki kendisine has fikir ve metotlar\u0131yla sonraki nesiller \u00fczerinde derin etkiler b\u0131rakan bir \u00e2limdir. Tarih ve toplumun kanunlar\u0131 i\u00e7erisinde hareket eden be\u015fer\u00ee iradenin \u00fcr\u00fcn\u00fc olan medeniyeti, m\u00fcstakil bir ilmin konusu haline getirme \u00e7abas\u0131 \u0130bn Haldun\u2019a aittir. O, End\u00fcl\u00fcs\u2019ten Fas\u2019a, M\u0131s\u0131r\u2019dan Suriye\u2019ye \u00e7ok dinli, \u00e7ok k\u00fclt\u00fcrl\u00fc ve \u00e7ok medeniyetli toplumlarda y\u00f6netici ve ayd\u0131n elitin par\u00e7as\u0131 olarak ya\u015fayan bir toplum bilimci olarak, medeniyetleri ve medeniyetler aras\u0131 ili\u015fkileri i\u00e7 ve d\u0131\u015f dinamiklerle a\u00e7\u0131klayan, de\u011fi\u015fme ve \u00e7at\u0131\u015fma eksenli ili\u015fkisel bir medeniyet kuram\u0131 sunmu\u015ftur. Dolay\u0131s\u0131yla \u00e7ok medeniyetli bir toplumsal d\u00fczenin tart\u0131\u015fmas\u0131z bir veri olarak al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 Mukaddime ile medeniyetsel \u00e7o\u011fulculu\u011fa dayal\u0131 bir yakla\u015f\u0131m\u0131n \u00f6nc\u00fcs\u00fc olan \u0130bn Haldun\u2019un \u201cumran ilmi (ilm-i umran)\u201d, k\u00fcresel \u00e7a\u011fda medeniyetler aras\u0131 ili\u015fkileri anlamada ve \u00e7ok medeniyetli \u00e7a\u011fda\u015f toplumsal tecr\u00fcbeyi anlamland\u0131rmada kullan\u0131labilecek \u00f6nemli bir potansiyele sahiptir. Farkl\u0131 medeniyetlerle bir arada ya\u015famaya olumlu yakla\u015fan \u0130slam medeniyetinin yeti\u015ftirdi\u011fi bir \u00f6nc\u00fc \u00e2lim olarak \u0130bn Haldun, k\u00fcreselle\u015fen d\u00fcnyada \u00e7ok medeniyetli bir d\u00fcnya d\u00fczeninin kuramsal zeminini olu\u015fturma konusunda \u00e7aba harcayanlara sa\u011flam bir teorik zemin sunmaktad\u0131r. Toplumsal temel \u00fczerine felsefesini kuran \u0130bn Haldun, ilm-i umran ve asabiyet kavramlar\u0131 ile toplumsal ya\u015fam ve \u00f6rg\u00fctlenmesinin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 her t\u00fcrl\u00fc olay ve kurumu inceleme konusu yapar. Bu \u00e7er\u00e7evede \u00fczerinde durdu\u011fu mevzulardan biri de devlettir. Devletin kurulu\u015funu asabiyet ba\u011f\u0131 \u00fczerinden temellendiren \u0130bn Haldun, asabiyeti ise toplumun bir araya gelerek bir birliktelik olu\u015fturmas\u0131 ve bu birlikteli\u011fi devam ettirmesi olarak a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r. Yak\u0131nl\u0131k ba\u011f\u0131, ortak ruh, dayan\u0131\u015fma duygusu, asker\u00ee ruh veya \u00fcnsiyet ba\u011f\u0131 gibi farkl\u0131 anlamlar y\u00fcklenen asabiyet kavram\u0131, \u0130bn-i Haldun taraf\u0131ndan toplumlar\u0131n uygarl\u0131\u011fa do\u011fru ilerlemesinde temel g\u00fcd\u00fcleyici toplumsal ba\u011f olarak de\u011ferlendirilmektedir. Ona g\u00f6re asabiyet ba\u011f\u0131 toplumsal ve hukuki bir sistemin olu\u015fmas\u0131na \u00f6nc\u00fcl\u00fck eden bir birlikteli\u011fi, hem de ilkellikten kurtularak devlet kurmaya ve uygarl\u0131k yolunda ilerlemeye y\u00f6nelten en tabi\u00ee bir g\u00fcc\u00fc ifade eder.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Me\u015fhur tarih\u00e7i, sosyolog, filozof, siyaset ve devlet adam\u0131 \u0130bn Haldun (1332-1406), \u0130slam ve hatta d\u00fcnya d\u00fc\u015f\u00fcnce tarihinin en \u00f6zg\u00fcn eserlerinden biri olan Mukaddime\u2019deki kendisine has fikir [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"featured_media":0,"template":"","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"product_brand":[],"product_cat":[12337],"product_tag":[],"class_list":{"0":"post-776627","1":"product","2":"type-product","3":"status-publish","5":"product_cat-politika-siyaset","6":"pa_cilt-ciltsiz","7":"pa_tur-kitap","8":"pa_yayinevi-pozitif-yayinlari","9":"pa_yazar-ibn-haldun","11":"first","12":"instock","13":"sale","14":"shipping-taxable","15":"purchasable","16":"product-type-simple"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/roveyayinevi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product\/776627","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/roveyayinevi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product"}],"about":[{"href":"https:\/\/roveyayinevi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/product"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/roveyayinevi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=776627"}],"wp:term":[{"taxonomy":"product_brand","embeddable":true,"href":"https:\/\/roveyayinevi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product_brand?post=776627"},{"taxonomy":"product_cat","embeddable":true,"href":"https:\/\/roveyayinevi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product_cat?post=776627"},{"taxonomy":"product_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/roveyayinevi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/product_tag?post=776627"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}